AFGAN, AFGANLAR, AFGANİSTAN, SAVAŞ VE TALİBAN !

Son iki haftadır gündemimizi fazlasıyla meşgul eden Afganistan konusu  aslında dünyanın en eski savaşının bizatihi kendi... 40 yıllık hatta daha da geriye giden bir hikayesi ile Afganistan'ın eskimeyen ama dış kaynaklı taraflarını değiştiren ve eskiten çoğunlukla da yok eden bu savaşı  2001'de ki ABD işgali üstünden geçen 20 yıldan sonra yenide zirveye oturdu ! 

Neden mi ?  Nasıl mı ?  Malum Taliban yüzünden ! Ya da Taliban gerçeğinin arkasında saklanan bazı gerçekler yüzünden ! 

Sizi Afganistan tarihinin kendi ile bunaltmayacağım çünkü meraklısı ve ihtiyacı olanlar için hem yakın tarih hem de uzak tarih kaynakları bol miktarda var. Aslında okumanızı da tavsiye ederim. 

Ama bugünlerde bizi Afganistan ve Afgan kimliği çerçevesinde meşgul eden konulara kısaca değinip neyi eksik, neyi yanlış anladığımızı ve dahi neyi bilmeyip nutuk attığımıza dair fikirlerimi öğrenesiniz. 

Öncelikle Afgan kavramı, genel ve bilinen kanaatin aksine dünya üzerinde Afgan diye bir ırk yok ! Afganistan'ın özelinde bir ırklar ve kültürler mozaiği ve katmanı var. Afgan toplunu Özbek, Peştun, Tacik, Türkmen, Farsi ( İranlı ) Hindu ( Müslümanlar ) ve daha küçük çoğu Türk  pek çok alt milletten oluşmakta olan çok ve geniş kültürlü geçmişi son derece eski bir toplumdur. İkinci ve alt veya kapsayıcı bir kavram olarak Afganlar dediğimizde zaten bu milletlerin ve kültürlerin hepsini işaret etmiş oluruz ki bu milletlerde kendi aralarında Farsça'nın bir nevi türevi olan ortak dil konuştuğu gibi kendi dilleri de vardır. 

Afganistan dediğimizde ise bu millet ve kültür toplulukların bir arada yaşadığı dağlık zorlu ama bilinenin aksine son derece verimli topraklara ve medeniyetlere e sahipliği yapmış bir coğrafyayı anlamamız gerekir. 

Afganistan medeniyetsizlik ülkesi değildir. Kırk yıldır savaş altında ezilen köklü bir geçmişe sahip bereketli ve özgün bir tarım ülkesidir. 

Afganlar tek bir millet olmadığı gibi tembel ve uyuşuk insanların ülkesi ya da kaba tabiri ile yobaz cahil ve laftan anlamazlar ülkesi değildir. Kültürüne son derece bağlı görenekli, zengin adetlere sahip çalışkan ve çok yönlü bir ülkedir. 

Afganistan bilinenin aksine dağlık, kurak, çorak bir uyuşturucu ülkesi değildir. Son derece zengin yeraltı ve yerüstü kaynaklara sahip bereketli bir tarım ülkesidir. Evet Afganistan'da bol miktarda afyon üretilir ve büyük bir uyuşturucu ticareti vardır ama bu halkın geleneksel olarak ürettiği bir üründür ve 20. yüzyılın ikinci yarısı ve bu yüzyılın ilk çeyreği boyunca yaşanan korkunç savaş ve yoksulluğun sonucunda bu hale gelmiştir. 

Afganistan bir terör ülkesi olarak gösterilse bile... Ne Afgan toplumları ne de ülke terör odaklıdır. Ülkede ki terörist karakterler ve baskıcı örgütler Sovyet İşgali boyunca ve sonrasında ABD'nin özellikle yetiştirdiği 1990 sonrası da dünya çapında kullandığı tiplerdir. Çoğu Afgan olmadığı gibi örgütleri de ülkeyi hep zor durumda bırakmıştır. 

Örneğin yıllar boyunca Afganistan merkezli gösterilen El Kaide ve türevleri ilk olarak Afrika'da ortay çıkmıştır. 

Afganlar ( Afganistan milletleri )  ve Afganistan Türkiye'nin düşmanı değildir. Türkiye Cumhuriyetini ve İstiklal Savaşını destekleyen ve gücü nispetinde yardım eden fedakar bir halktır. Ayrıca Atatürk tarafından kurulan Sababat Paktı'nın da üyesi olmuş  bir devlettir. 20 yıllık NATO görevi boyunca kazalar hariç Türk Askeri tek bir ölüm vakası olmaması ve halkın içinde rahatça gezen tek ordunun Türk Ordusu olması da buna örnektir. 

Bütün bu genel bilgiler ışığında sizlerden ricam Afgan, Afganistan ve oradan gelmesi muhtemel insanları tekrar değerlendirmeniz ve Taliban gerçeğini de doğru açılardan anlamak için bu ülke hakkında daha çok okumanızdır. Çünkü Taliban = Afganistan değildir !